تئوری رنگ در معماری

تحریریه معماری آرل

رنگ در معماری، شامل مباحثی در خصوص صفات رنگ، نقش آن در معماری داخلی، تاثیر و روانشناسی انواع رنگ‌ها، رنگ آبی در معماری اسلامی، رنگ در دکوراسیون، رنگ مناسب برای اتاق خواب و سایر مطالب سودمند درباره انواع رنگ و تاثیر آن‌ها بر محیط است که به تدریج در وبسایت آرل منتشر می‌گردد. رنگ یکی از جذاب‌ترین جنبه‌های دکوراسیون است. طراحان امروزی بسیاری از قوانین سنتی در خصوص استفاده و ترکیب رنگ‌ها را دگرگون کرده‌اند و امروزه هر رنگی را می‌توان در دکوراسیون منزل به کار برد. گروه معماران آرل در این مقاله به بررسی ویژگی‌های رنگ در معماری و تئوری به کارگیری آن پرداخته است.

رنگ در معماری

این مقاله به بررسی صفات رنگ، نقش آن در معماری داخلی، تاثیر و روانشناسی انواع رنگ‌ها، رنگ آبی در معماری اسلامی، رنگ در دکوراسیون، رنگ مناسب برای اتاق خواب و سایر مطالب سودمند درباره انواع رنگ و تاثیر آن‌ها بر محیط می‌پردازد و در چند قسمت به تدریج منتشر خواهد شد.

قسمت اول: صفات رنگ

فام رنگ

یکی از ملاحظات روانشناختی رنگ که در کاربرد هنری اهمیت دارد، بررسی تأثیر متقابل رنگ‌ها است. جلوه هر رنگ در مجاورت رنگ دیگر تغییر می‌کند و هر رنگ نسبت به دیگری، میزان تیرگی یا روشنی ذاتی خود را نمایان می‌سازد. معکوس کردن این ترتیب طبیعی، ناسازگاری رنگی ایجاد می‌کند. هر رنگ دارای سه صفت یا سه بُعد دیداری مستقل است: فام، درخشندگی و پرمایگی.

صفتی از رنگ که جایگاه آن را در سلسله رنگی (از قرمز تا بنفش) معادل با نور طول موج‌های مختلف در طیف مرئی مشخص می‌کند، فام رنگ نام دارد. قرمز، زرد و آبی فام‌های اولیه یا رنگ‌های اصلی هستند که مبنای سایر فام‌ها محسوب می‌شوند. فام‌های ثانویه شامل نارنجی، سبز و بنفش هستند که از اختلاط مقادیر مساوی از دو فام اولیه حاصل می‌شوند. فام‌های ثالثه از اختلاط فام‌های اولیه و ثانویه به دست می‌آیند: زرد-نارنجی (پرتقالی)، قرمز-بنفش (ارغوانی)، بنفش-آبی (لاجوردی)، آبی-سبز (فیروزه‌ای)، سبز-زرد (مغزپسته‌ای). این فام‌ها به ترتیبی معین در چرخه رنگ نمایش داده می‌شوند.

در چرخه رنگ، فام‌های ثانویه و ثالثه که بین دو فام اولیه قرار گرفته‌اند، روابط خویشاوندی دارند و در کنار هم ساده‌ترین هماهنگی رنگی را ایجاد می‌کنند. ترکیب این رنگ‌ها با سفید و سیاه، تعداد بی‌شماری از رنگ‌ها و سایه‌های مختلف را به وجود می‌آورد.

درخشندگی رنگ

دومین صفت رنگ، درخشندگی آن است که درجه نسبی تیرگی و روشنی آن را مشخص می‌کند. معمولاً درخشندگی رنگ‌های فام‌دار را با رنگ‌های بی‌فام مقایسه می‌کنند. در چرخه رنگ، زرد بیشترین درخشندگی (معادل خاکستری روشن نزدیک به سفید) و بنفش کمترین درخشندگی (معادل خاکستری تیره نزدیک به سیاه) را دارد.

پرمایگی (اشباع) رنگ

سومین صفت رنگ، پرمایگی یا اشباع آن است که میزان خلوص فام را مشخص می‌کند. فام‌های چرخه رنگ صد در صد خالص هستند، اما در طبیعت به ندرت فام خالص یافت می‌شود و کمتر رنگیزه‌ای حد اشباع فام مربوطه در چرخه رنگ را داراست.

رنگ‌های درخشان به تنهایی جذاب هستند، اما اگر در یک الگو یا ردیف منظم قرار گیرند، تأثیر بصری بیشتری خواهند داشت. این آرایش، ساختاری ساده را بر رنگ‌ها حاکم کرده و مفهومی فراتر از حضور محض رنگ‌ها منتقل می‌کند.

دیوارها و پیش‌زمینه‌های روشن با رنگ‌های سرد، کاهش جزئی در دمای بدن بیننده ایجاد می‌کنند، در حالی که رنگ‌های گرم باعث افزایش جزئی دما می‌شوند. از نظر بصری، رنگ گرم پیش می‌آید و رنگ سرد پس می‌نشیند.

پنجره‌ها و مبلمان با زمینه رنگ و سایز متوسط، و همچنین پنجره‌های بزرگ، باعث مخلوط شدن رنگ‌ها و غالب شدن آن‌ها بر محیط، از بین رفتن ثبات و ایجاد نوعی تکان بصری می‌شوند. با مبلمان و پنجره‌های متوسط و رنگ متعادل، می‌توان ترکیب‌بندی با ثبات ایجاد کرد. هر ترکیب‌بندی زمانی کارآمد است که عناصر صحنه به طور مؤثر با بینندگان ارتباط برقرار کنند. شناسایی عناصر کلیدی صحنه و نظم دادن به مبلمان و نور، آن‌ها را از سایر عناصر تصویری متمایز می‌سازد. اشیاء مزاحم صحنه را مخدوش می‌کنند و تمرکز بر ساختار کلی صحنه به جای جزئیات خاص، تأثیر بیشتری دارد.

ملحقات تیره چشم را به سمت رنگ تیره‌تر می‌کشند و می‌توان با نظم دادن به ملحقات و اثاثیه، دید و کیفیت بصری روان را هدایت کرد.

قسمت دوم: تأثیر و روانشناسی انواع رنگ در معماری داخلی

رنگ‌ها می‌توانند تأثیرات بنیادینی بر زندگی ما داشته باشند، از جمله تأثیر بر احساسات. جهانی که در آن زندگی می‌کنیم، متشکل از هزاران رنگ و تونالیته است که موجودات و اشیاء را جذاب‌تر و عمیق‌تر نشان می‌دهد. هر رنگ، به دلیل ویژگی‌های شیمیایی و روانشناسانه، منبع مهمی از انرژی برای سلامت و نشاط روح و روان انسان است. مقایسه جهانی تک‌رنگ با طبیعت اطراف، یا تصور زندگی در شهری سیاه و سفید بدون هیچ کنتراست و هیجانی، سردی و مردگی را حاکم می‌کند. فضایی بی‌روح و عاری از جنب و جوش که تشنه رنگ است. رنگ، به دلیل تأثیرات مهم روانشناسانه، در شهر و فضاهای معماری اهمیت بالایی دارد، تا جایی که تخصصی با عنوان رنگ‌بندی و رنگ‌شناسی فضاهای شهری مطرح شده است.

هماهنگی در رنگ، مانند هماهنگی در نت‌های موسیقی، در ایجاد هارمونی مناسب و چشم‌نواز اهمیت ویژه‌ای دارد.

برای دستیابی به اهدافی چون کارکرد مناسب، زیبایی بصری، هارمونی فضایی، و تأثیر محیطی و روانی مثبت در طراحی داخلی، استفاده هماهنگ، منسجم، معنی‌دار و زیبا از عناصر طراحی ضروری است. در یک طرح مطلوب، همه عناصر در نسبت به تأثیرات کیفی و معنایی که به فضا اعمال می‌کنند، در ارتباطی تنگاتنگ با هم قرار دارند. موفقیت هر طرح به چگونگی ترکیب عناصر و الگوهای سه‌بعدی فضا بستگی دارد. تجربه سال‌ها کار با رنگ نشان داده است که رنگ‌ها نیز مانند انسان‌ها، از جهات مختلف با یکدیگر مرتبطند، سلیقه‌ها و صفات مشترکی دارند یا متضاد یکدیگرند. شاید تصور کنید نارنجی و سرخ متضاد هم هستند، در حالی که در دایره رنگ کنار هم قرار می‌گیرند و هارمونی دارند. خریدن یک دایره رنگ که نحوه ارتباط رنگ‌ها، چیدمان و رنگ‌های مکمل را مشخص می‌کند، ارزشمند است تا قبل از انتخاب رنگ برای اتاق خواب، نگاهی به آن بیندازیم.

رنگ‌بندی اتاق‌ها و استفاده از مصالحی که خصوصیات رنگی و بافت مورد نظر را برآورده سازند، بسیار مهم است و قدرت اعمال نفوذ بر تغییرات کالبدی فضا را دارد. کارهایی که برای تعدیل و تقسیم‌بندی دیواره‌های رنگی انجام می‌گیرند، می‌توانند ایده‌ای برای تعیین کالبد فیزیکی فضا باشند و جنبه‌های کاربردی طراحی را با معیارهای زیباشناختی همراه سازند. به عنوان مثال، روشنایی و استفاده از نور طبیعی در طراحی اتاق مهم است، اما نحوه کنترل نور و انتخاب رنگ و مصالحی که نور را عبور می‌دهند، به خلاقیت طراح در ایجاد هماهنگی بستگی دارد که مطلوبیت فضا را تعیین می‌کند.

استفاده از چرخه رنگ، روشی مطمئن برای یافتن رنگ‌های متناسب با رنگ مورد نظر است. چرخه رنگ دوازده رنگ دارد که سه رنگ قرمز، زرد و آبی، رنگ‌های اولیه و رنگ‌های بین آن‌ها، رنگ‌های ثانویه هستند. هر رنگ در این چرخه می‌تواند با رنگ‌های کناری خود (هم‌خانواده) و رنگ مقابلش (مکمل) به خوبی ترکیب شده و نتیجه‌ای زیبا و موزون بیافریند. استفاده از رنگ‌های هم‌خانواده که در چرخه رنگ در کنار هم قرار گرفته‌اند، ترکیبی ملایم و هماهنگ ایجاد می‌کند که نگاه بیننده را به راحتی از یکی به دیگری رهنمون می‌شود.

استفاده از یک رنگ با میزان کمی از رنگ مکمل آن، اگر به درستی و در اندازه‌های صحیح صورت گیرد، نتیجه‌ای درخشان و چشمگیر می‌آفریند و جذابیت مجموعه رنگی را افزایش می‌دهد و مانع غلبه کامل یک رنگ بر فضای اتاق می‌شود.

چنین عواملی در انتخاب رنگ برای بناها، دکوراسیون داخلی و مبلمان فضا، رویکردهای مختلفی را در طراحی ایجاد می‌کنند. رنگ یکی از عوامل تعیین‌کننده سبکی است که از طریق آن با محیط اطراف ارتباط برقرار می‌کنیم و بیشتر از هر عامل مستقلی، می‌تواند فضای کسالت‌بار و یکنواخت را به مکانی روح‌بخش تبدیل کند. تغییر رنگ دیوارها می‌تواند نتایج چشمگیری به بار آورد، بیش از تغییر مبلمان یا حتی ساختار اتاق. خانه‌های بسیاری به رنگ بژ و کرمی و تنالیته‌های آن رنگ‌آمیزی شده‌اند و رنگ استاندارد معمول برای خانه‌های جدید مگنولیایی است، اما باید تصور کرد که در شرایط مختلف اجتماعی و اقلیمی، چگونه باید از این رنگ‌ها استفاده کرد. دیوارها با رنگ‌های ملایم و نامحسوس مانند استخوانی، برای زندگی بسیار مناسبند، اما ایجاد کنتراست در آن‌ها با انتخاب رنگ‌های خاص در لوازم جانبی منزل، روکش‌ها و رومبلی‌ها، فضا را روح‌بخش می‌کند.

برای برقراری ارتباطی درست میان طبیعت خود با دکوراسیون داخلی خانه، باید ترس از متفاوت بودن با دیگران را کنار گذاشت؛ مشکلی که امروزه بسیاری از طراحی‌های معماری و داخلی را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. نمی‌توان در جامعه‌ای سیاه و سفید، تفکری رنگی داشت و فردایی بهتر را تصور کرد. غالباً خود را در حصاری از رنگ‌هایی که عرف و جامعه تحمیل می‌کنند، قرار می‌دهیم؛ رنگ‌هایی “معقول”، “بی‌روح” و بی‌رمق که مانع بروز احساسات و نمایان شدن خود واقعی ما می‌شوند. برای ایجاد فضایی مطلوب و دلنشین در محیط زندگی و بهره‌گیری بهتر از رنگ‌ها، لازم است اطلاعات گسترده‌تری درباره ارتباط فردی با رنگ‌ها کسب کنیم و مواردی را درک کنیم که علاقه یا بیزاری به رنگ‌های خاص را آشکار می‌سازد. با توجه بیشتر به قدرت رنگ‌ها در خانه‌هایمان، ممکن است از آنچه به واسطه این کار نمایان می‌شود، به شکلی خوشایند یا ناخوشایند غرق حیرت شویم. رسیدن به ترکیب رنگ مناسب در اتاق، لباس یا هر مورد دیگر، نه تنها جلب توجه می‌کند، بلکه حالتی از اطمینان و آرامش را نیز القا می‌کند.

کار مؤثر با رنگ بیش از همه به تحریک حس خلاقیت نیاز دارد. دستیابی به یک ترکیب رنگ مناسب که با منظور و هدف فرد منطبق باشد، خود نوعی “آفرینش” محسوب می‌شود.

برای دستیابی به چیدمانی مناسب از رنگ‌ها در فضاهای داخلی، گام‌های اولیه زیر ضروری است:

1. آنچه را که با زبان رنگ می‌خواهید به بیننده بگویید، در اندیشه خود آماده داشته باشید.
2. یک رنگ اصلی که سخنگوی قدرتمندی برای بیان آن مطلب باشد، پیدا کنید.
3. رنگ‌های دیگری که در اطراف آن می‌چینید، باید در هماهنگی کامل باشد.
4. سپس به عنوان یک رهبر طرح وارد شده و سلیقه هنری خود را در چیدن این ابزارهای فنی دخالت دهید.

به‌کارگیری رنگ در فضاها یا مبلمانی ساده، معمولاً نیازمند مهارت زیاد و گران‌قیمت نیست. یک طراح معماری خوب می‌تواند بسیاری از نیازهای محرک روانی را با استفاده از مطالب گفته شده و اندکی خلاقیت، در جهت رفاه مصرف‌کنندگان به کار گیرد، مخصوصاً با تنوع و اجتناب از تک‌رنگ بودن.

قسمت سوم: رنگ عنصر اصلی دکوراسیون داخلی

رنگ یکی از جالب‌ترین جنبه‌های دکوراسیون است. طراحان دکوراسیون امروزی تقریباً تمام قوانین گذشته در خصوص استفاده و ترکیب رنگ‌ها را در هم شکسته و امروزه هر رنگی را می‌توان در دکوراسیون منزل به کار برد. دیگر مرزها و محدودیت‌های گذشته در کاربرد رنگ‌ها رعایت نمی‌شوند و شاید به همین دلیل انتخاب مجموعه رنگی دلخواه برای دکوراسیون خانه مشکل‌تر شده باشد، اما هنوز راه‌هایی برای تشخیص مجموعه رنگی مناسب برای هر خانواده وجود دارد. امروزه بیش از هر چیز به سلیقه و روحیات ساکنین خانه توجه می‌شود. هر یک از ما احتمالاً ایده‌هایی درباره رنگ‌های مورد علاقه خود داریم و انتخاب و سلیقه ما اغلب بهترین راهنما برای انتخاب مجموعه رنگی مناسب برای محل زندگی و منزلمان است. اگر به پارچه کنفی رنگ‌پریده، رومیزی بنفش پررنگ یا لباس‌هایی به رنگ‌های زنده و درخشان تمایل دارید، این‌ها می‌توانند راهنمای شما در انتخاب مجموعه رنگی مناسب برای منزلتان باشند. در قدم اول، کلیه لوازمی که در منزل دارید و آن‌ها را به خاطر رنگشان دوست می‌دارید، در یک جا جمع کنید. این وسایل ممکن است شامل روسری، سرویس بشقاب، صابون، کارت تبریک یا هر آنچه به واسطه رنگش مورد پسند شماست، باشد.

رنگ‌هایی که می‌پسندید، ترکیب آن‌ها با یکدیگر در یک مجموعه واحد و تأثیر نور موجود در فضا بر آن‌ها، عواملی هستند که نتیجه کار را تحت تأثیر قرار می‌دهند. هنگامی که رنگ‌های مورد پسندتان را انتخاب کردید، با استفاده از مداد رنگی، مداد شمعی، آبرنگ یا هر وسیله رنگ‌آمیزی دیگر، آن‌ها را در کنار هم بر روی یک قطعه کاغذ سفید آزمایش کنید. اندازه سطوح رنگی مختلف را تغییر دهید و کمی سفید برای روشن‌تر شدن به آن‌ها اضافه کنید. به چرخه رنگ مراجعه کرده و با استفاده از آن، رنگ مورد نظرتان را یافته و در کنار آن امتحان کنید. به خاطر داشته باشید که رنگ‌های منتخب شما، وقتی بر روی سطح دیوارهای اتاق اجرا شوند، تأثیری بسیار قوی‌تر از نمای آن‌ها بر روی یک قطعه کاغذ خواهند داشت. وقتی به یک ترکیب رنگی رضایت‌بخش رسیدید، توجه داشته باشید که تأثیر نور موجود در محیط و شرایط منزل خود را نیز در نظر بگیرید. به عنوان مثال، دیوارهای زرد درخشان برای خانه‌ای آفتاب‌گیر در منطقه‌ای با آب و هوای گرم و آفتابی بسیار زیبا به نظر می‌رسند، اما همین رنگ بر روی دیوارهای یک اتاق شمالی که از نور طبیعی کمی بهره‌مند است، نازیبا و کسل‌کننده خواهد بود. در چنین اتاقی، استفاده از رنگ زرد خردلی نتیجه‌ای بسیار مناسب‌تر خواهد داشت. نور، چه طبیعی و چه مصنوعی، تأثیرات مختلفی بر رنگ خواهد داشت و آگاهی از این امر هنگام طراحی رنگ یک فضا ضروری است. دقت کنید که در چه زمانی از روز و به چه میزان نور طبیعی به هر یک از اتاق‌های شما می‌تابد و رنگ مورد نظرتان را برای هر یک از اتاق‌ها در نور همان اتاق بیازمایید.

انتخاب رنگ مناسب برای پوشش دیوارها اولین قدم در طراحی رنگی برای دکوراسیون هر اتاق است، اما شاید یافتن رنگ‌های متناسب با آن برای دیگر اجزای دکوراسیون کمی مشکل‌تر به نظر برسد. استفاده از چرخه رنگ، روشی مطمئن برای یافتن رنگ‌های متناسب با رنگ مورد نظر است. استفاده از رنگ‌های هم‌خانواده که در چرخه رنگ در کنار هم قرار گرفته‌اند، ترکیبی ملایم و هماهنگ ایجاد می‌کند که نگاه بیننده را به راحتی از یکی به دیگری رهنمون می‌شود. استفاده از یک رنگ با میزان کمی از رنگ مکمل آن، اگر به درستی و در اندازه‌های صحیح صورت گیرد، نتیجه‌ای درخشان و چشمگیر می‌آفریند و جذابیت مجموعه رنگی را افزایش می‌دهد و مانع غلبه کامل یک رنگ بر فضای اتاق می‌شود.

در اینجا به برخی از اصطلاحات متداول طراحان دکوراسیون در ارتباط با رنگ اشاره می‌کنیم.

رنگ‌های آکسان

رنگ‌های تند و درخشانی که برای زنده کردن و انرژی بخشیدن به یک مجموعه رنگی به آن اضافه می‌شوند، مانند رنگ صورتی تند چند کوسن و یک جفت شمع در یک اتاق نشیمن که با خانواده رنگ کرم رنگ‌آمیزی شده است.

رنگ زمینه

رنگ زمینه، رنگی است که در بزرگ‌ترین سطوح و به بیشترین میزان در یک فضا مورد استفاده قرار گرفته است، مانند رنگ دیوارهای یک اتاق. رنگ زمینه اغلب به عنوان پس‌زمینه‌ای برای سایر رنگ‌های به کار رفته در اتاق استفاده می‌شود و سایر رنگ‌ها مانند رنگ‌های آکسان یا متضاد را در خود جای می‌دهد.

رنگ‌های متضاد

رنگ‌ها در کنار هم تأثیری چشمگیر بر بیننده باقی می‌گذارند، چنان که حتی پس از بستن چشم‌ها، این تأثیر تا مدت کوتاهی در ذهن بیننده باقی می‌ماند.

رنگ‌های سرد

این رنگ‌ها حاوی مقدار زیادی رنگ آبی هستند. به عنوان مثال، خاکستری‌هایی که شامل مقداری رنگ آبی باشند، احساس سردی و سرما را در شما ایجاد می‌کنند، در حالی که خاکستری حاوی قرمز یا بنفش قرمز، حس گرما را در بیننده القا می‌کنند و ویژگی دیگری خواهند داشت.

رنگ‌های مکمل

این رنگ‌ها که در چرخه رنگ در برابر یکدیگر قرار دارند، در کنار هم نمایی چشمگیر و متعادل می‌آفرینند. این رنگ‌ها هرگز از یک خانواده نیستند و حداکثر تفاوت را با یکدیگر دارند. به عنوان مثال، چند کوسن نارنجی تند در زمینه رنگ آبی، نمونه بارزی از این ترکیب است.

رنگ‌های غالب

رنگ غالب، همیشه رنگی که در بزرگ‌ترین سطوح و به بیشترین میزان در مجموعه به کار رفته نیست، بلکه رنگی است که بیش از بقیه رنگ‌ها نظر را به خود جلب می‌کند.

یک خانواده رنگی

شامل مجموعه‌ای از رنگ‌ها می‌شود که به نوعی با یکدیگر مرتبط هستند. برای مثال، خانواده آبی شامل مجموعه‌ای از رنگ‌های آبی است که از یک سو با آبی‌سبزها شروع شده و از سوی دیگر به رنگ‌های آبی‌بنفش ختم می‌شود. خانواده قهوه‌ای از رنگ قهوه‌ای و قهوه‌ای خاکستری تا پرده‌های نارنجی و قرمز را شامل می‌شود.

رنگ‌های گرم

این رنگ‌ها محتوی مقدار قابل ملاحظه‌ای قرمز هستند. حتی برخی از آبی‌ها نیز ممکن است به واسطه وجود مقداری قرمز در آن‌ها در این مجموعه جای بگیرند.

رنگ‌های هم‌پرده

این‌ها رنگ‌هایی هستند مانند زرد پررنگ و آبی پررنگ. این رنگ‌ها لزوماً از یک خانواده نیستند، بلکه هر دو دارای میزان مساوی از رنگ قرمز یا آبی هستند و هیچ یک بر دیگری غلبه نمی‌یابند.

رنگ‌های مناسب برای اتاق خواب

اتاق خواب خصوصی‌ترین فضا در هر خانه است. در طراحی دکوراسیون و انتخاب رنگ، نباید پیش از هر چیز سلیقه و نیازهای شخصی صاحب آن را در نظر گرفت. با این وجود، نباید از اصول طراحی رنگ در دکوراسیون و تأثیرات ناخودآگاهی که هر یک از خانواده‌های رنگی بر روح و روان ما می‌گذارند، غافل شد.

ضمن مدنظر داشتن سلیقه صاحب اتاق خواب، باید کاربرد یک اتاق خواب را نیز در نظر داشت. یک اتاق خواب باید همواره فضایی آرامش‌بخش و راحت باشد که مکانی مناسب برای خواب و استراحت را فراهم آورد.

هنگام طراحی رنگ یک اتاق خواب، بهتر است از انتخاب رنگ‌های درخشان پرهیز کرد، زیرا ممکن است هنگام استراحت آزاردهنده به نظر برسند. اما چنانچه رنگ‌های زنده را بیشتر می‌پسندید، سایه‌های مختلف رنگ آجری در کنار کرم‌های غنی و سیاه می‌تواند انتخابی مناسب باشد.

اگر به دنبال اتاق خوابی با فضای گرم سنتی و اندکی تجمل هستید، استفاده از رنگ‌های به کار رفته در صنایع دستی شرقی، راه حلی مناسب برای دستیابی به چنین فضایی است.

رنگ‌های گرمی چون طلایی، نارنجی‌ها، قرمزهای پرمایه و آجری‌های به کار رفته در طرح‌های سنتی شرقی، عاملی مهم در ایجاد نمایی باشکوه و گرم در دکوراسیون هستند. علاوه بر این، به‌کارگیری این رنگ‌ها در فضای اتاق، استفاده از پارچه‌های ابریشمی و کتان طرح‌دار، تابلوها و مجسمه‌های زینتی شرقی، پارچه‌های سوزن‌دوزی و قلمکار، غنا و جذابیت این دکوراسیون را دوچندان می‌کند. برای موفقیت در ترکیب سطوح طرح‌دار گوناگون در چنین دکوراسیونی، لازم است سطوحی ساده و روشن به منظور استراحت چشم در فضای اتاق در نظر گرفته شوند که رنگ ساده و روشن روی دیوارهای اتاق می‌تواند این نقش را به خوبی ایفا کند.

همچنین، آویزهای پارچه‌ای در قسمت بالا و پشت تخت، فضایی رمانتیک و خاص به اتاق می‌بخشد و می‌تواند تختخواب را بیش از پیش به کانون توجه در اتاق تبدیل کند.

در مقابل دکوراسیون‌های سنتی، دکوراسیون‌های تک‌رنگ قرار گرفته‌اند که با به‌کارگیری تنالیته‌های مختلف یک رنگ، فضایی آرام و یکنواخت پدید می‌آورند. رنگ‌های روشن، نمای آفتابی و پرنشاط و در عین حال ساده و آرامش‌بخش را در برابر دیدگان بیننده قرار می‌دهند.

ترکیب رنگ‌های زرد و سبز، از آنجا که سبز یکی از رنگ‌های مشتق شده از زرد است، در فضای اتاق خواب بسیار موفق و مناسب خواهد بود. اما باید به خاطر داشت که غالب شدن رنگ سبز بر زرد در یک اتاق نشیمن، بر جذابیت و زندگی در آن می‌افزاید، اما در یک اتاق خواب اختصاصی، قسمت اعظم فضا به رنگ زرد، سادگی و آرامشی را که لازمه یک اتاق خواب است، به آن می‌بخشد. حال آنکه غالب شدن رنگ سبز در اتاق خواب بیش از میزان لازم، به فضا شور و انرژی می‌بخشد.

انتخاب رنگ در اتاق کودکان، قواعدی جداگانه دارد. اتاق خواب نوزادان را بهتر است با رنگ‌های ملایم و پاستلی آرایش کرد.

اتاق خواب کودکان خردسال و نوجوانان را نیز می‌توان با رنگ‌های شاد و پرانرژی‌تر زینت داد.

استفاده از ترکیب رنگ‌های هارمونیک که در چرخه رنگ در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند نیز در دکوراسیون یک اتاق خواب می‌تواند بسیار موفقیت‌آمیز باشد. به عنوان مثال، استفاده از تنالیته‌های مختلف رنگ بنفش و سبز در کنار یک رنگ روشن متضاد مانند کرم، فضایی زیبا می‌آفریند. آنچه باید در طراحی رنگی دکوراسیون یک اتاق خواب همواره در نظر داشت، این است که نه تنها انتخاب مجموعه رنگ‌ها، بلکه میزان به‌کارگیری آن‌ها و سطوحی که اشغال می‌کنند، در مقایسه با هم نیز از اهمیت به‌سزایی برخوردار است.

همچنین، ایجاد رابطه میان سطوح رنگی گوناگون با استفاده از جزئیاتی چون یک قاب عکس، حاشیه‌های کاغذ دیواری نصب شده به دیوار، تکرار طرح خاصی بر روی ملحفه و روبالشی‌ها، یا حتی قرار دادن یک جفت آباژور یا گلدان بر روی پاتختی‌ها یا میز آرایش، می‌تواند به دکوراسیون اتاق انسجام و هماهنگی بیشتری ببخشد.

تحریریه معماری آرل

نویسنده: خانم فیروزه فقهی

منبع: آرل