هفتاد و نهمین گفتمان هنر و معماری: نگاهی به کاخ نیاوران و محور فرهنگی-تاریخی تهران
جزایر سبز باقیمانده در شمال تهران، یادگاری از باغها، اقامتگاهها و مقرهای حکومتی دوران گذشته هستند که از گزند ساختوسازهای بیرویه در امان ماندهاند. در این میان، کاخ نیاوران که در دوره فتحعلی شاه قاجار بنا نهاده شد، در دوران محمدرضا پهلوی مورد بازسازی و استفاده قرار گرفت.
تاریخچه و اهمیت کاخ نیاوران در توسعه تهران
در دوران قاجار، جاده منتهی به کاخهای دامنه توچال، به دلیل تردد رجال سلطنتی و اشراف، از اهمیت ویژهای برخوردار بود. جاده قدیم شمیران در دوران ناصری، عاملی در راستای توسعه شهری شد. با استقرار تابستانی رضا شاه در کاخ سعدآباد و نیاز به ارتباط سریع با مقر حکومتی، جاده پهلوی به عنوان مسیر دسترسی شمالی-جنوبی تهران، نقش مهمی در توسعه پایتخت ایفا کرد. در دوران محمدرضا پهلوی، انتقال خانواده سلطنتی به نیاوران و احداث کاخ اقامتی، اهمیت این مجموعه را افزایش داد و بسیاری از مقامات حکومتی در دهه ۴۰ تا ۵۰ در اطراف آن سکنی گزیدند.
تبدیل کاخهای سلطنتی به موزه و جایگاه کاخ نیاوران
پس از انقلاب اسلامی، کاخهای سلطنتی به موزه تبدیل شدند. کاخ نیاوران به دلیل اینکه آخرین محل اقامت و حضور آخرین پادشاه ایران در آن بوده، از اعتبار و ارزش تاریخی بیشتری برخوردار است.
محور فرهنگی-تاریخی شمال تهران و پتانسیلهای زیستمحیطی
مجموعه کاخهای نیاوران و سعدآباد، بستری برای طرح محور فرهنگی-تاریخی تهران در شمال پایتخت شده است. این محور با تکیه بر کوهپایهها و دامنههای البرز جنوبی و روددرههای منشعب از دارآباد تا درکه، میتواند به عنوان ارزشمندترین میراث طبیعی و زیستمحیطی تهران شکل گیرد.
برگزاری هفتاد و نهمین گفتمان هنر و معماری
در هفتاد و نهمین گفتمان هنر و معماری که توسط موسسه تهران، مطالعات کلانشهر برگزار میشود، دکتر گیتی اعتماد، مهندس بابک زیرک، مهندس امیرمسعود انوشفر و مهندس علی کرمانیان به سخنرانی خواهند پرداخت. این نشست با نمایش فیلم همراه خواهد بود.
