عوامل اصلی آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو

تراکم بالای مواد قابل اشتعال و نبود سیستم اطفاء حریق استاندارد مهمترین عوامل وقوع حادثه آتش سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو بود. طبق ارزیابی‌های اولیه، ساختمان پلاسکو از یک سو دربردارنده مواد قابل اشتعال نظیر منسوجات و پوشاک و از سوی دیگر فاقد سیستم اطفاء حریق استاندارد بود.

طبقات فوقانی ساختمان ابتدا دچار حریق شده و با توجه به اینکه این ساختمان دارای سازه فلزی یکپارچه بوده است، بر اثر حرارت، مقاومت وزنی خود را از دست داده است. طبقاتی که کانون حریق بوده نرم می‌شود و نمی‌تواند وزن طبقات فوقانی را تحمل کند. در این حادثه طبقات فوقانی روی طبقه‌ای که تحت تاثیر آتش با حرارت بسیار بالا بوده فروریخته و کل اسکلت نتوانسته وزن سازه‌های فروریخته را تحمل کند، بنابراین فروریزش کلی اتفاق افتاده است.

واکاوی ابعاد مختلف فاجعه پلاسکو

حادثه پلاسکو از چند محور قابل ارزیابی است؛ یکی از دیدگاه مقاومت ساختمان در برابر آتش، موضوع دیگر مسائل سازه‌ای این ساختمان و مسئله‌ی مهم دیگر به مدیریت بحران مربوط می‌شود. نحوه امداد و نجات و چگونگی رفتار مردم با نیروهای خدماتی مجموعه عواملی است که دست به دست هم می‌دهد تا ابعاد یک فاجعه بالا یا پایین بیاید. از این سه دریچه باید حادثه مورد واکاوی قرار گیرد.

موقعیت مکانی و قدمت ساختمان

موقعیت ساختمان پلاسکو در بافت متراکم تجاری قرار دارد. ساختمان پلاسکو نماد تجارت در شهر تهران است اما معابر باریک، عدم رعایت استانداردهای لازم در اطراف ساختمان و قدمت بیش از ۵۰ سال، دلایلی بوده که دامنه بحران را در این حادثه بالا برده است.

نقش مدیریت بحران و رفتار عمومی

مورد دیگر موضوع رفتار مردم است. هم مردمی که ناظر این ماجرا بودند و هم مردمی که منافعی داشتند و نمی‌خواستند اموال، اجناس، اشیاء، مدارک و غیره از بین برود. در چنین مواردی نیازمند رفتار صحیح هستیم ولی در حادثه پلاسکو دیدیم چون آموزش‌های لازم صورت نگرفته دچار وضعیت بی‌نظمی شدیم که حتی راه آمبولانس‌ها و آتش‌نشانان مسدود شده بود.

زنگ خطری برای ساختمان‌های مشابه در تهران

ساختمان پلاسکو ساختمان اول و آخر تهران نیست که در وضعیت خطرناک قرار دارد. از این نوع سازه با این نوع وضعیت از نظر خطرپذیری در تهران زیاد داریم. در بازار تهران و اطراف همین ساختمان، پاساژهای مختلفی با قدمت بالا وجود دارد. همچنین با توجه به اینکه مالکیت این ساختمان‌ها خصوصی است در این نوع مالکیت، مدیریت ساختمان باید قوی عمل کند و اقدامات ایمنی را رعایت کند.

از نظر الزامات اجرایی ساختمان‌های موجود و قدیمی، پلیس ساختمان به شدت مغفول مانده است. طبق مبحث ۷ و ۲۱ مقررات ملی ساختمان موارد ایمنی باید رعایت شود، فرض را بر این می‌گذاریم که برای ساختمان‌های جدیدالتاسیس این مباحث جدی گرفته می‌شود اما ساختمان‌های قدیمی به شدت مغفول مانده که رسالت مطبوعاتی و ملی ما ایجاب می‌کند ایمنی را رعایت کنیم تا دچار وضعیتی مشابه ساختمان پلاسکو نشویم.

منبع : ایسنا