معرفی خانه افشار: شاهکاری از علی اکبر صارمی

خانه افشار، یکی از آثار برجسته معماری معاصر ایران، بین سال‌های ۱۳۵۳ و ۱۳۵۵ خورشیدی در منطقه زعفرانیه تهران طراحی و اجرا شد. این پروژه که طرح آن یادآور معماری نئومدرن آمریکایی است، توسط معمار نامدار، علی اکبر صارمی، به سرانجام رسید.

فلسفه طراحی از زبان معمار

صارمی در خصوص فرآیند طراحی این بنا چنین می‌گوید: “این خانه در زمینی شیبدار و قناس در زعفرانیه تهران طراحی شده و چند نکته بسیار مهم در طراحی آن قابل ذکر است: کارفرمای این خانه خواهر من و همسر و فرزندش بودند که همگی همفکر و هم نظر در طراحی بودند. مسئله توافق کارفرما به عنوان سفارش دهنده، همیشه از نکات کلیدی اجرا هر پروژه است.”

او ادامه می‌دهد: “در این پروژه سعی شد دو بخش عملکردی و معمارانه از همدیگر تا حدودی جدا شده و هر کدام استقلال خود را داشته باشند. رابرت ونتوری از استقلال نما صحبت می‌کرد ولی در اینجا از استقلال «معماریت معماری» صحبت می‌شود. شاید چنین نکته‌ای در مباحث معماری مدرن ثقیل به نظر آید، چون در آن تفکر، فرم از عملکرد پیروی می‌کند و چیزی به نام «معماریت» وجود ندارد.”

جزئیات ساختاری و ابعاد پروژه

این خانه با عرض ۹ متر و طول حدود ۲۰ متر ساخته شده است. نکته کلیدی در طراحی این بنا، تفکیک آن به دو بخش مجزا است که در نهایت، حجم کلی ساختمان را تشکیل می‌دهند. بخش اول، مجموعه‌ای کاملاً عملکردی است که با حداکثر دقت و راحتی طراحی شده است. در مقابل، بخش دوم به عنوان یک پوسته خارجی و پوششی معمارانه عمل می‌کند که فضاهای عملکردی را در بر می‌گیرد. معماری ساختمان از تقابل و هم‌نشینی این دو وجه شکل گرفته است.