مشخصات پروژه معماری خانه یزد

معمار: مهدی گرامی

موقعیت بنا: مهدی آباد، یزد، ایران

سال اجرای پروژه: 2009-2012

متراژ بنا: 950 متر مربع

مهدی آباد به عنوان منطقه‌ای در حومه یزد به شمار می‌رود که سابقاً دارای باغ‌های قدیمی بوده، و اکنون به عنوان بخشی از شهر به شمار می‌رود. پروژه خانه یزد با ۹۵۰ متر مربع، کالبدی جدید در این منطقه قدیمی می‌باشد. این پروژه توسط مهدی گرامی طراحی شده که یکی از اعضای گروه معماری کلیاس می‌باشد. خانه یزد رتبه دوم جایزه معمار ۹۳ در بخش خانه‌های مسکونی تک واحده را بدست آورده است.

پروسه ایده پردازی و اصول طراحی

یکی از ایده‌های مهم طراحی، پروسه بحث و گفتگوی طولانی با مشتری بوده تا برنامه فیزیکی مناسب برای این پروژه در نظر گرفته شود. به طور کلی ۳ روش اصلی برای طراحی این ساختمان در نظر گرفته شده است:

خلق حریم خصوصی مناسب و حذف نماهای مزاحم نسبت به ساختمان‌های اطراف
محور اصلی ساختمان رو به باغ باشد
در نظر گرفتن شرایط اقلیمی و جهت‌گیری پروژه با رعایت موارد بالا

جداسازی و سازماندهی فضاها

از زبان معمار: ما سعی در تکرار صحیح الگوها و مفاهیم سنتی یزد، به شکلی مدرن داشته‌ایم. سازمان فضایی و تقسیم‌بندی فضاها، از طریق پردازش آگاهانه و مفاهیم سنتی شکل گرفته است. فضاها در شش بخش اصلی تعریف شده‌اند:

اتاق مهمان: تعبیه یک ورودی مستقل و مجزا که شامل پذیرایی، اتاق غذاخوری و اتاق خواب برای مهمان در نظر گرفته شده است.
بخش خصوصی: که به نشیمن و اتاق خواب اختصاص داده شده و تداعی کننده مفهوم خصوصی در خانه‌های سنتی است.
آشپزخانه: تعریف ما از آشپزخانه متفاوت‌تر از قرارگیری آن به صورت سنتی در خانه‌های قدیمی است. در این پروژه آشپزخانه در موقعیتی قرار گرفته که به طور مستقیم با نشیمن خصوصی، غذاخوری، اتاق مهمان، حیاط اصلی و حیاط نارنجستان در ارتباط است.
طبقه بالا: که دسترسی راحت برای اتاق مهمان، هم از خارج و هم از داخل خانه برای اقامت طولانی مدت مهمانان در نظر گرفته شده است.
حیاط نارنجستان: باغی که در درخت نارنج و چشمه غرق شده است. منطقه‌ای که اتاق ورزش، اتاق خدمتکار و مناطق خدماتی دیگر، حول آن شکل گرفته است.
حیاط اصلی: تعبیه استخر و فضایی برای گرفتن آفتاب که به سمت باغ خصوصی قرار گرفته، تا حریم خصوصی مناسبی برای این عرصه به وجود آورد.

پنج اصل مهم در طراحی پروژه

طراحان برای پروژه خود پنج اصل مهم را در نظر گرفته‌اند:

خلوص، سادگی، سهولت و دسترسی
وسعت مکان
احساس تعلق و خاطرات
دلالت بر حس آرامش و حفظ حریم خصوصی

طراح، تمرکز خود را بر روی سهولت ساخت و ساز و بهره‌برداری از خانه، و همچنین جنبه‌های مهم فضایی در نظر گرفته است. به عنوان مثال به جای سیستم‌های خنک کننده جدید (اسپیلت و کولرهای گازی) از کولر آبی استفاده شده که با توجه به هوای گرم و خشک کویری یزد، انتخاب مناسب‌تری است. همچنین جریان آب در کل پروژه به وسیله قنات‌هایی که در باغ حفر شده، تأمین می‌شود.