دوشنبه های آشنایی با معماران ایرانی: محسن فروغی

آشنایی با محسن فروغی، معمار برجسته ایرانی

محسن فروغی، فرزند محمدعلی فروغی (ذکاء الملک)، ادیب و سیاستمدار برجسته، از پیشگامان معماری مدرن در ایران به شمار می‌رود. او در سال ۱۳۱۶ با مدرک درجه یک از مدرسه عالی هنرهای زیبای پاریس (Ecole des Beaux-Arts) فارغ‌التحصیل شد و پس از بازگشت به ایران، به عنوان یکی از نخستین معماران معاصر، به استخدام دولت درآمد.

فروغی نقشی کلیدی در بنیان‌گذاری دانشکده معماری دانشگاه تهران داشت و به همراه چهره‌هایی چون آندره گدار، ماکسیم سیرو و رولاند دابرول، به تدریس در آن پرداخت. او پس از آندره گدار، برای مدت ۱۵ سال ریاست دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران را بر عهده گرفت.

مهم‌ترین آثار و سبک معماری فروغی

فروغی در طول فعالیت حرفه‌ای خود، پروژه‌های ماندگار بسیاری را طراحی و اجرا کرد که امروزه بخشی از میراث فرهنگی کشور محسوب می‌شوند. برخی از شاخص‌ترین آثار او عبارتند از:

• دانشکده حقوق دانشگاه تهران (با همکاری ماکسیم سیرو)
• ساختمان وزارت دارایی
• آرامگاه سعدی (با همکاری علی صادق)
• کاخ نیاوران
• شعب بانک ملی در شهرهای شیراز، اصفهان و تبریز
• بازار تهران

اگرچه نگاه فروغی به معماری مدرن بود، اما او با اصول و عناصر معماری سنتی ایران مانند ایوان و کاشی‌کاری به خوبی آشنایی داشت. این شیوه طراحی به زیبایی در ساختمان بانک ملی نمایان است که تضادی هنرمندانه بین مصالح نوین و طراحی داخلی و نمای سنتی ایجاد می‌کند.

او همچنین منازل و ویلاهای مسکونی متعددی را در تهران طراحی نمود که در آنها به جای شیوه مرسوم و سنتی تقسیم فضاها، شیوه مدرن طراحی فضاهای کاربردی را پیاده‌سازی کرد.

نگاهی به پروژه‌های شاخص محسن فروغی

آرامگاه سعدی

طرح آرامگاه سعدی در شیراز که در سال ۱۳۳۰ به اتمام رسید، با همکاری علی اکبر صادق و با الهام از عناصر معماری سنتی ایران طراحی شد. طرح معماری این مجموعه از یک ایوان ستون‌دار بلند و یک رواق کشیده تشکیل شده است که به صورت L شکل سازماندهی شده‌اند.

دانشکده حقوق دانشگاه تهران

کاخ نیاوران