آشنایی با جایزه معماری پریتزکر

جایزه معماری پریتزکر در سال 1979 توسط موسسه هایت برای تقدیر از معماران برجسته در قید حیات تاسیس شد. این جایزه به معمارانی اهدا می‌شود که آثارشان تلفیقی از استعداد، دیدگاه و تعهد را نشان می‌دهد و سهم قابل توجهی در ارتقاء زندگی بشر و محیط اطراف از طریق هنر معماری داشته‌اند. جایزه پریتزکر گاهی به عنوان معتبرترین جایزه معماری یا “نوبل معماری” شناخته می‌شود.

نام این جایزه از خانواده پریتزکر گرفته شده است که فعالیت‌های تجاری بین‌المللی در شیکاگو داشتند. جی.ای. پریتزکر، بنیان‌گذار این جایزه به همراه همسرش سیندی، در سال 1999 درگذشت و پس از او، پسر بزرگش توماس. جی. پریتزکر ریاست موسسه هایت را بر عهده گرفت.

در سال 2004، شیکاگو شاهد افتتاح پارک هزاره بود. در این پارک، غرفه‌ای موسیقی توسط معمار برنده جایزه، فرانک گری، طراحی شد که به افتخار جی. پریتزکر نامگذاری گردید. مراسم جایزه پریتزکر در سال 2005 نیز در همین غرفه برگزار شد.

ریشه‌ها و اهداف جایزه پریتزکر

خانواده پریتزکر همواره به دلیل حمایت‌هایشان از فعالیت‌های آموزشی، رفاه اجتماعی، علمی، پزشکی و فرهنگی شناخته شده بودند. این حمایت‌ها بستری مناسب برای تاسیس جایزه‌ای در حوزه معماری فراهم آورد.

توماس پریتزکر درباره ریشه‌های علاقه خانواده‌اش به معماری می‌گوید: “به عنوان یک فرد اهل شیکاگو، اصلا عجیب نیست که خانواده ما در مورد معماری اطلاعات بسیاری داشتند، چرا که آنها در شهر تولد آسمانخراش‌ها زندگی می‌کردند، شهری پر از بناهایی که بوسیله مفاخر معماری چون لوئی سولیوان، فرانک لوید رایت، میس وندر روهه و بسیاری دیگر طراحی شده است… مادر و پدر من معتقد بودند که یک جایزه پر معنا نه تنها آگاهی اجتماعی بیشتر در مورد بناها را نوید خواهد داد و برخواهد انگیخت بلکه خلاقیت بیشتری در حرفه معماری به وجود خواهد آورد.”

بسیاری از روش‌ها و جوایز جایزه پریتزکر پس از جایزه نوبل شکل گرفتند و به عنوان الگویی برای تقدیر از نوآوری و تعالی در معماری عمل کردند.

جزئیات جایزه و فرآیند انتخاب

ارزش و جوایز

برندگان جایزه معماری پریتزکر مبلغ 100 هزار دلار و یک گواهی‌نامه دریافت می‌کنند. از سال 1987، یک مدال برنز نیز به این جوایز اضافه شده است. پیش از این سال، مجسمه مخصوص هنری‌مور که تولید محدودی داشت، به هر برنده اهدا می‌شد.

معیارهای نامزدی و انتخاب

نامزدهای این جایزه محدود به ملیت خاصی نیستند و شامل مسئولان حکومتی، نویسندگان، منتقدان، معماران آکادمیک، معماران تجربی، جوامع یا صنعتگران معماری و در واقع هر کسی که دغدغه‌مند رشد معماری بهتر باشد، می‌شوند.

این جایزه بدون توجه به ملیت، نژاد، اعتقادات یا ایدئولوژی اهدا می‌گردد. مراسم به صورت سالانه و نزدیک به ماه نوامبر برگزار می‌شود. معمولاً حدود 500 نامزد از 47 کشور در نظر گرفته می‌شوند. گزینش نهایی توسط یک هیئت ژوری بین‌المللی با تعمق کامل و به صورت محرمانه انجام می‌گیرد.