شنبه های نگاه آرل به تهران: موزه فرش ایران

معرفی موزه فرش ایران: تاریخچه و موقعیت

ساختمان موزهٔ فرش، در گوشهٔ شمال غربی پارک لاله در خیابان کارگر شمالی –تقاطع دکتر فاطمی تهران، با الهام از عناصر سنتی ایرانی ساخته شده است. این موزه در سال ۱۳۴۰ به صورت ناتمام به منظور گالری فرش ساخته شد و ۱۵ سال به صورت متروکه باقی ماند و سپس در اوایل سال ۱۳۵۵ کار تعمیرات و تغییرات کلی آن آغاز و در روز ۲۲ بهمن ماه سال ۱۳۵۶ رسما افتتاح گردید. طرح موزه کلیتی مدرن دارد و یادآور معماری سبک بین‌المللی است. برای مشاهده تصاویر و اطلاعات بیشتر در ادامه با آرل همراه باشید….

معماری موزه فرش: اثری از عبدالعزیز فرمانفرمائیان

معماری موزه فرش ایران توسط عبدالعزیز فرمانفرمائیان صورت گرفته است و آذین‌های بیرونی بنا با الهام از دار قالی و سیاه‌چادرهای عشایری طراحی شده است. موزه مساحتی برابر 3400 مترمربع را در بر می‌گیرد که شامل کتابخانه تخصصی و فضای آموزشی، کارگاه مرمت، آمفی تئاتر و چایخانه و قسمت عمده مساحت که دو تالار برای نمایش انواع قالی‌های دست بافت و گلیم به صورت نمایشگاه دائمی و طبقه دوم آن برای برگزاری نمایشگاه‌های موردی و فصلی در نظر گرفته شده ‌است.

گنجینه و مجموعه آثار موزه فرش

مجموعه موزه فرش ایران شامل با ارزش‌ترین نمونه‌های قالی ایران از قرن نهم هجری تا دوره معاصر است و از منابع غنی تحقیقی برای پژوهشگران و هنر دوستان به شمار می آید. معمولاً حدود ۱۳۵ تخته از شاهکارهای قالی ایران، بافت مراکز مهم قالی‌بافی مانند کاشان، کرمان، اصفهان، تبریز، خراسان، کردستان و جز آن‌ها، در تالار طبقه هم‌کف به معرض نمایش گذاشته می‌شود. در کتاب‌خانه موزه نیز حدود ۳۵۰۰ جلد کتاب به زبان‌های فارسی، عربی، فرانسه، انگلیسی و آلمانی در اختیار هنردوستان و پژوهشگران قرار می ‌گیرد.

پژوهش در سوابق، تحولات و کیفیت تاریخی هنر و صنعت فرش، به خصوص در ایران، گردآوری و خریداری نمونه انواع قالی‌های دست بافت ایرانی و برگزاری نمایشگاه‌های موقت از فرش ایران و سایر نقاط جهان، از اهداف موزه به شمار می آید.

تجربه بازدید از موزه: سفری در فضای معماری ایرانی

نمایی یکدست، ریتمی آهنگین و زیبا از ستون‌هایی که بی‌شباهت به دار قالی نیستند و نهایتا فضایی روان و خوانا از ویژگی های معماری این ساختمان است. پس از گذر از میان تندیس‌گونه‌های زیبایی که ورودی مجموعه را تعریف می‌کنند به حیاط مجموعه وارد شده و بعد از عبور از یک مسیر سنگفرش شده از میان درختان، ساختمان با سایه روشن زیبایی که ستون‌هایی مورب نما برروی آن ایجاد کرده است نمایان می‌شود بعد از گذر از چند ردیف پله‌های حیاط و مشاهدهٔ یک ضلع ساختمان، با حس جاذبه و دعوت کنندگی وارد بنا شده و پس از گذر از دالان ورودی به فضای مکث، تقسیم و یا همان هشتی موزه وارد شده که گشودگی فضایی بعد از عبور از مسیری تنگ و باریک از ویژگی‌های دیرینهٔ معماری ایرانی است. سنگ‌های یکدست کف و دیوارها، رنگ روشن فضا و سقف مشبک با ایجاد نوری یکنواخت از ویژگی هایی است که در کنار هم محیط ساده و دلبازی را خلق کرده‌اند.